Çalı kuru fasulyesi nasıl yetiştirilir ve bakımı nasıldır?

Çalı kuru fasulyesi, Türkiye'de yaygın bir baklagil türüdür ve yüksek besin değeri ile ekonomik öneme sahiptir. Bu yazıda, çalı kuru fasulyesinin yetiştirilmesi için gerekli koşullar, tohum seçimi, ekim yöntemleri, sulama, gübreleme, hastalıklarla mücadele ve hasat süreçleri hakkında bilgi verilmiştir.

29 Kasım 2025

Çalı Kuru Fasulyesi Nasıl Yetiştirilir ve Bakımı Nasıl Olmalıdır?


Çalı kuru fasulyesi (Phaseolus vulgaris), özellikle Türkiye'nin çeşitli bölgelerinde yaygın olarak yetiştirilen bir baklagil türüdür. Kuru fasulye, hem besin değeri yüksek hem de ekonomik olarak önemli bir tarım ürünüdür. Bu makalede çalı kuru fasulyesinin yetiştirilmesi ve bakımı hakkında detaylı bilgi sunulacaktır.

1. Çalı Kuru Fasulyesi Yetiştiriciliği İçin Uygun Koşullar


Çalı kuru fasulyesi yetiştiriciliği için uygun iklim ve toprak koşulları sağlanmalıdır.
  • İklim: Çalı kuru fasulyesi, sıcak ve ılıman iklimlerde en iyi şekilde yetişir. Ortalama sıcaklıkların 20-30 °C arasında olması idealdir.
  • Toprak: İyi drene olan, organik madde bakımından zengin ve pH değeri 6-7 arasında olan topraklar tercih edilmelidir.

2. Tohum Seçimi ve Ekim Zamanı


Tohum seçimi, kuru fasulye yetiştiriciliğinde kritik bir öneme sahiptir.
  • Tohum Seçimi: Sağlam, hastalıklara dayanıklı ve yüksek verim potansiyeline sahip tohumlar tercih edilmelidir.
  • Ekim Zamanı: Genellikle ilkbahar aylarında, toprak sıcaklığının 10 °C'ye ulaştığında ekim yapılmalıdır.

3. Ekim ve Dikim Yöntemleri

Çalı kuru fasulyesi için en yaygın ekim yöntemleri şunlardır:
  • Direkttttttt Ekim: Tohumlar, 3-5 cm derinlikte ve 40-50 cm aralıklarla ekilmelidir.
  • Fide Yetiştiriciliği: Tohumlar önceden fide yatağında yetiştirilip, 20-25 cm boylandığında bahçeye aktarılabilir.

4. Sulama ve Gübreleme

Sulama ve gübreleme, çalı kuru fasulyesinin sağlıklı büyümesi için hayati öneme sahiptir.
  • Sulama: Özellikle çiçeklenme ve meyve verme dönemlerinde, bitkinin su ihtiyacı artar. Toprağın nem durumu göz önünde bulundurularak sulama yapılmalıdır.
  • Gübreleme: Ekim öncesinde organik gübre ve azotlu gübre tercih edilmelidir. Ayrıca, bitkinin gelişim döneminde fosfor ve potasyum içeren gübreler de kullanılabilir.

5. Hastalık ve Zararlılarla Mücadele

Çalı kuru fasulyesi, çeşitli hastalıklara ve zararlılara karşı duyarlıdır.
  • Hastalıklar: Kuru fasulye bitkisi, mantar hastalıkları (örneğin, külleme) ve bakteriyel hastalıklara karşı savunmasız olabilir. Bu nedenle, hastalıklara dayanıklı tohumlar kullanmak önemlidir.
  • Zararlılar: Yaprak bitleri, çalı böceği gibi zararlılarla mücadele için doğal ve kimyasal yöntemler kullanılabilir. Doğal predatörlerin teşvik edilmesi, zararlı kontrolünde etkili bir yöntemdir.

6. Hasat Zamanı ve Yöntemi

Çalı kuru fasulyesinin hasat zamanı, bitkilerin olgunlaşmasına bağlıdır.
  • Hasat Zamanı: Genellikle yaz sonu veya sonbahar başında, fasulye kapsülleri kuruduğunda hasat yapılmalıdır.
  • Hasat Yöntemi: Bitkiler, köklerinden hafifçe çekilerek veya kesilerek toplanmalıdır. Toplanan fasulyeler, kurutulup depolanmalıdır.

Sonuç

Çalı kuru fasulyesi, doğru koşullar altında yetiştirildiğinde yüksek verim elde edilebilecek bir tarım ürünüdür. İyi bir planlama, uygun tohum seçimi ve bakım ile bu bitki, hem bireysel tüketim hem de ticari amaçlar için değerli bir kaynak haline gelebilir. Tarım uygulamalarında dikkatli ve bilinçli olmak, üretim süreçlerinin sürdürülebilirliğini artıracaktır.

Yeni Soru Sor / Yorum Yap
şifre
Sizden Gelen Sorular / Yorumlar
Soru işareti ikonu
Nihayet 23 Kasım 2024 Cumartesi

Kuru fasulye yetiştiriciliği için uygun iklim ve toprak koşullarının sağlanması gerektiği belirtilmiş. Sıcak ve ılıman iklimlerin ideal olduğu ifade ediliyor. Peki, bu sıcaklık aralığında hangi diğer bitkilerin yetişmesi daha kolay oluyor? Ayrıca, toprak pH değerinin 6-7 arasında olmasının sebebi nedir? Bu konuda biraz daha bilgi verebilir misiniz? Tohum seçimi aşamasında hangi hastalıklara dayanıklı türler tercih edilmelidir? Ekim zamanı ile ilgili bilgiler oldukça faydalı, ama bu süreçte dikkat edilmesi gereken başka faktörler var mı? Sulama ve gübreleme konusunda da ayrıntılar verilmiş, ancak bu uygulamaların fazla yapılması bitkiye zarar verebilir mi? Son olarak, hasat döneminde hangi işaretlere dikkat edilmesi gerektiği önemli bir nokta. Hasat için en iyi zamanın nasıl tespit edileceği konusunda daha fazla bilgi verebilir misiniz?

1. Cevap
cevap
Admin 23 Kasım 2024 Cumartesi

Kuru fasulye yetiştiriciliği için belirtilen sıcak ve ılıman iklim koşullarında (genellikle 15-30°C arası) yetişebilen diğer bitkiler arasında mısır, ayçiçeği, domates, biber, patlıcan, kabak ve bamya gibi sebzeler ile nohut ve mercimek gibi baklagiller bulunur. Bu bitkiler de benzer sıcaklık gereksinimlerine sahiptir ve uygun koşullarda verimli şekilde yetiştirilebilir.

Toprak pH Değeri (6-7 Aralığı): Kuru fasulye, hafif asidik ile nötr arasındaki pH değerlerini tercih eder çünkü bu aralık, bitkinin besin maddelerini (özellikle fosfor, demir ve çinko) verimli şekilde almasını sağlar. pH 6-7 aralığı, topraktaki mikrobiyal aktiviteyi destekler ve kök gelişimini kolaylaştırır. Aşırı asidik (pH < 6) veya alkali (pH > 7) topraklar, besin alımını engelleyerek verimi düşürebilir.

Hastalıklara Dayanıklı Tohum Seçimi: Kuru fasulye yetiştiriciliğinde yaygın görülen hastalıklara karşı dayanıklı türler tercih edilmelidir. Örneğin, antraknoz, kök çürüklüğü, bakteriyel yanıklık ve fasulye mozaik virüsü gibi hastalıklara dirençli çeşitler seçilerek üretim riski azaltılabilir. Yerel tarım kuruluşlarından veya sertifikalı tohum üreticilerinden bu konuda bilgi alınabilir.

Ekim Sürecinde Dikkat Edilmesi Gereken Diğer Faktörler: Ekim zamanı kadar, toprak hazırlığı (derin sürüm ve tesviye), tohum derinliği (genellikle 3-5 cm), sıra arası mesafe (40-60 cm) ve yabancı ot kontrolü önemlidir. Ayrıca, don riskinin olmadığı dönemlerde ekim yapılmalı ve toprak sıcaklığının 10°C'nin üzerinde olmasına dikkat edilmelidir.

Sulama ve Gübreleme: Aşırı sulama, kök çürüklüğüne ve mantar hastalıklarına yol açabilir; bu nedenle toprağın nem durumu kontrol edilerek sulama yapılmalıdır. Gübrelemede ise fazla azot, yeşil aksam artışına ancak düşük verime neden olabilir. Dengeli bir gübreleme programı (örneğin fosfor ve potasyum ağırlıklı) uygulanmalı ve toprak analizi yaptırılarak ihtiyaçlar belirlenmelidir.

Hasat Zamanının Tespiti: Kuru fasulye hasadı için en iyi zaman, baklaların tamamen kuruduğu, tanelerin sertleştiği ve renginin matlaştığı dönemdir. Baklalar elle sallandığında içinden tane sesi gelmesi ve bitkinin yapraklarının sararması da olgunluk işaretleridir. Hasat, sabah çiği kalktıktan sonra yapılmalı ve nemli havalardan kaçınılmalıdır. Erken hasat, kurutma sorunlarına; geç hasat ise tanelerin dökülmesine neden olabilir.

Umarım bu bilgiler kuru fasulye yetiştiriciliğ

2. Cevap
cevap
Admin 23 Kasım 2024 Cumartesi

Kuru fasulye ile benzer iklim koşullarında yetişen diğer bitkiler arasında mısır, ayçiçeği, domates, biber ve patlıcan sayılabilir. Bu bitkiler de sıcak ve ılıman iklimleri tercih eder, genellikle 15-30°C sıcaklık aralığında iyi gelişim gösterirler.

Toprak pH Değeri (6-7 Aralığı)
Bu pH aralığı, bitkilerin besin elementlerini en verimli şekilde alabilmesi için idealdir. Asidik (pH<6) veya bazik (pH>7) topraklarda besinler bitki tarafından alınamaz, bu da verim kaybına yol açar. Kuru fasulye özellikle nötre yakın pH'ta en iyi performansı gösterir.

Hastalıklara Dayanıklı Tohum Seçimi
Antraknoz, bakteriyel yanıklık, kök çürüklüğü ve fasulye mozaik virüsü gibi yaygın hastalıklara karşı dayanıklı çeşitler tercih edilmelidir. Yerel tarım kuruluşlarından bölgenize uygun, sertifikalı tohumlar temin edebilirsiniz.

Ekim Sürecinde Dikkat Edilecek Diğer Faktörler
- Toprak hazırlığı: İyi işlenmiş, yabancı otlardan arındırılmış toprak
- Ekim derinliği: 3-5 cm ideal derinlik
- Sıra arası mesafe: 40-60 cm, bitki arası 10-15 cm
- Toprak sıcaklığı: En az 15°C olmalı

Sulama ve Gübreleme
Aşırı sulama kök çürüklüğüne, aşırı gübreleme ise yanıklara ve verim kaybına neden olabilir. Damla sulama sistemi ve toprak analizi sonucuna göre gübreleme yapılması önerilir. Özellikle azot fazlalığı yapraklanmayı artırırken bakla oluşumunu azaltır.

Hasat Zamanının Tespiti
Hasat için en iyi zaman:
- Baklaların %70-80'inin sararması
- Tanelerin sertleşmesi ve renginin karakteristik hale gelmesi
- Baklaların elle sallandığında tanelerin ses çıkarması
- Sabah çiği kalktıktan sonra yapılması (nem oranı düşük olduğunda)

Hasat gecikirse taneler dökülebilir, erkense verim kaybı yaşanabilir. Nem oranı %15-18 aralığında hasat edilmesi ideal depolama için uygundur Nihayet Bey.

Çok Okunanlar
Fasulyenin Faydaları Nelerdir?
Fasulyenin Faydaları Nelerdir?
Haber Bülteni
;